در بسیاری از کشورها، آرم های بازیافت شناخته شده را می توان بر روی محصولات پلاستیکی یافت - سه فلش تعقیب کننده که دائماً یکدیگر را می چرخانند و تعقیب می کنند. اما همه محصولات پلاستیکی با این نماد را نمی توان به راحتی بازیافت کرد. در واقع، اگرچه فناوری بازیافت پلاستیک برای دهه‌ها وجود داشته است، اما بیشتر زباله‌های پلاستیکی امروزی هنوز به محل‌های دفن زباله ختم می‌شوند.
تصویر بالا: در فلات تبت چینگهای، معروف به "قطب سوم"، زباله های پلاستیکی همچنان با افزایش تعداد گردشگران انباشته می شوند.
چقدر پلاستیک می توانیم بازیافت کنیم؟
نرخ بازیافت بسته به محل، نوع پلاستیک و کاربرد متفاوت است. دانشمندان تخمین می زنند که تنها حدود 9 درصد از کل زباله های پلاستیکی تولید شده در جهان بازیافت می شوند. بیشتر ضایعات پلاستیکی ما (تا 79٪) در محل های دفن زباله یا به طبیعت سرازیر می شوند و تقریباً 12٪ آنها سوزانده می شوند.
چرا پلاستیک بیشتری بازیافت نمی کنیم؟
در اصل، بیشتر مواد پلاستیکی قابل بازیافت هستند. با این حال، در عمل، بازیافت با موانع زیادی روبرو است:
آلودگی: زباله های پلاستیکی اغلب توسط برچسب ها، بقایای مواد غذایی یا مواد دیگر آلوده می شوند. به عنوان مثال، قرار دادن محصولاتی که قابل بازیافت نیستند در سطل بازیافت ممکن است لجستیک زباله را آلوده کند و حتی به تجهیزات بازیافت آسیب برساند. این امر کیفیت محصولات بازیافتی را کاهش می دهد و فرآیند طبقه بندی را پیچیده تر می کند. اگر آلودگی ناشی از لجستیک زباله خیلی شدید باشد، بازیافت آن غیرممکن خواهد بود و همه چیز به محل های دفن زباله منتقل می شود.
مواد شیمیایی مضر: پلاستیک ها حاوی مخلوط های پیچیده ای از افزودنی های شیمیایی هستند که به آنها خواص خاصی مانند انعطاف پذیری، رنگ های زنده یا ضد آب می بخشد. بسیاری از این مواد برای سلامتی انسان مضر هستند. بازیافت محصولات پلاستیکی حاوی مواد شیمیایی خطرناک ممکن است اثرات منفی درازمدت بر سلامت کارگران، جوامع محلی و مصرف کنندگان محصول نهایی داشته باشد.
هزینه بالا: هزاران نوع پلاستیک مختلف وجود دارد که هر کدام ویژگی های منحصر به فردی دارند که بر ساختار، رنگ و نقطه ذوب آن تأثیر می گذارد. به دلیل عدم توانایی در پردازش این مواد با هم، جمع آوری، طبقه بندی و پردازش پیچیده تر و گران تر است. به عنوان مثال، یکی از رایج ترین پلاستیک ها، پلی اتیلن ترفتالات (PET) گفته می شود که 100٪ قابل بازیافت است. اما بطری های PET سبز را نمی توان با بطری های PET شفاف بازیافت کرد.
هر چند وقت یکبار می توان پلاستیک را بازیافت کرد؟
هر بار که پلاستیک بازیافت می شود، کیفیت مواد کاهش می یابد. به دلیل اختلاط مواد مختلف در طول فرآیند بازیافت، مواد شیمیایی مضر می توانند جمع شوند. بنابراین، بیشتر پلاستیک‌ها فقط یک یا دو بار بازیافت می‌شوند قبل از اینکه در محل‌های دفن زباله یا زباله‌سوز انداخته شوند. بیشتر بازیافت‌های امروزی به جای جلوگیری از ضایعات، دفع نهایی را به تعویق می‌اندازند. آلودگی مواد غذایی و وجود مواد شیمیایی مضر یکی از عواملی است که بازیافت پلاستیک را پیچیده یا به طور کامل از آن جلوگیری می کند.
چگونه پلاستیک را بازیافت کنیم؟
اگرچه فرآیند بازیافت ممکن است بسته به مکان، تجهیزات و عوامل دیگر متفاوت باشد، مراحل زیر معمولاً دنبال می‌شوند:
مجموعه: مصرف کنندگان پلاستیک را در ظروف بازیافت قرار می دهند.
طبقه بندی: تأسیسات پلاستیک و سایر مواد را بر اساس انواع مختلف پلاستیک طبقه بندی می کنند.
تمیز کردن: برای از بین بردن آلاینده ها، مواد را تمیز و خشک کنید.
پردازش مجدد: پلاستیک به ورقه های نازک آسیاب می شود، حرارت داده می شود و به ذرات جدید فشرده می شود.
تولید: ذرات ذوب شده و محصولات پلاستیکی جدیدی را تشکیل می دهند.
تفاوت بین بازیافت و کاهش رتبه بازیافت چیست؟
بازیافت به معنای پردازش مواد پلاستیکی استفاده شده به محصولات جدید است. به عنوان مثال، بازیافت بطری های PET به ذرات PET بازیافت شده. و کاهش بازیافت به معنای تبدیل پلاستیک به محصولاتی با کیفیت پایین تر در مقایسه با مواد اولیه است. این وضعیت به دلیل تغییر در ساختار مولکولی در طول فرآیند بازیافت رخ می دهد که باعث می شود محصول برای کاربردهای با کارایی بالا مناسب نباشد. به عنوان مثال، تبدیل بطری های PET به الیاف پلی استر با کیفیت پایین برای لباس. امروزه، اکثر فرآیندهایی که به عنوان بازیافت توصیف می شوند، در واقع بازیافت کاهش یافته هستند.
چه کاری می توانیم انجام دهیم؟
تکیه بر بازیافت نمی تواند بحران پلاستیک را حل کند. اما اقدامات زیادی در چرخه عمر پلاستیک وجود دارد که می تواند به مقابله با بحران پلاستیک و محافظت از سلامت مردم در این فرآیند کمک کند، اما این اغلب مستلزم مشارکت همه سهامداران در زنجیره ارزش پلاستیک است. به عنوان مثال، کاهش استفاده از پلاستیک های غیر ضروری؛ ایجاد شفافیت و قابلیت ردیابی مواد شیمیایی مورد استفاده در پلاستیک؛ عدم سمیت محصولات پلاستیکی: کاهش تدریجی و حذف استفاده از مواد شیمیایی خطرناک در پلاستیک. بازیافت پلاستیک های حاوی مواد شیمیایی خطرناک را متوقف کنید. ساده سازی و هماهنگ کردن مواد پلاستیکی؛ افزایش مسئولیت تولیدکننده
